Miljoenen aan supply chain-technologie leveren te weinig op

supply chain technologie

Bedrijven steken miljoenen in nieuwe technologieën, maar zien de prestaties van hun supply chain niet of nauwelijks verbeteren. Peter Schram van Breakthrough Advisory geeft tijdens Webinar Wednesday het advies om even een stap terug te doen. Waar staat het bedrijf en wat zijn de te nemen stappen? Pas dan kan de vraag beantwoord worden welke technologieën wel of niet interessant zijn. ‘De vraag is wat je wilt bereiken: digitale optimalisatie of digitale transformatie?’ 

Door Marcel te Lindert

Uit onderzoek van Harvard Business Review blijkt dat slechts 28 procent van de ondervraagden hun eigen bedrijf digitaal volwassen noemt. Peter Schram herkent het lage cijfer. ‘Als je alle verhalen over digitale transformatie moet geloven, zou je verwachten dat de volwassenheid hoog is. Maar de bedrijven die ik als consultant spreek, scoren volgens hun eigen organisatie vaak niet hoger dan 1 of 2 op een schaal van 1 tot 5’, aldus de ervaren consultant.

Schram heeft een lange loopbaan achter de rug bij bedrijven als DAF en Signify en bij adviesbureaus als Accenture en IG&H. Voordat hij een jaar geleden zijn eigen adviesbureau opzette, werkte hij als analist bij Gartner. ‘Volgens het onderzoek van Harvard Business Review wil 68 procent van de bedrijven zich meer inspannen om hun supply chain te moderniseren. Maar ik zie veel bedrijven daarmee worstelen. Tussen dat wat digitaal mogelijk is en dat waar bedrijven staan, gaapt een grote kloof.’

De waarde van technologieën

Schram ziet genoeg redenen om met digitalisering aan de slag te gaan. De eerste reden is simpel: de snel toenemende technologische mogelijkheden. Denk aan de inzet van artificiële intelligentie om lights-out  planning mogelijk te maken. Of de inzet van het internet of things om een supply chain te creëren die altijd verbonden is het met het internet. ‘De motieven om die technologieën in te zetten, zijn de afgelopen jaren alleen maar toegenomen. Denk aan de schaarste aan materialen, mensen en middelen. Of denk aan de snel veranderende vraagpatronen. Voor Covid-19 was de wereld relatief stabiel, maar die tijd is voorbij. De complexiteit is enorm toegenomen.’

Technologie kan helpen, maar welke technologie? Schram toont de hype cycle van Gartner, die laat zien welke technologieën een hype zijn en welke technologieën daadwerkelijk waarde opleveren. ‘De snelheid waarmee technologieën zich ontwikkelen is zo hoog, dat we die bijna niet kunnen bijhouden. Gebruik de hype cycles om te leren welke technologieën te koop zijn en welke voor jou interessant zijn.’

Nauwelijks verbetering in KPI’s

De technologische mogelijkheden zijn groot, maar volgens Schram slagen we er onvoldoende in om die optimaal te benutten. Hij wijst op onderzoeksresultaten van Gartner en Supply Chain Insights. 30 procent van de bedrijven is volwassen op het gebied van tactische planning – denk aan sales & operations planning of integrated business planning. 10 procent is volwassen op het gebied van strategische planning oftewel supply chain network design. ‘Maar als je kijkt naar de KPI’s, dan is slechts 5 procent van de bedrijven erin geslaagd hun prestaties de afgelopen tien jaar te verbeteren. En dat getal gaat over de prestaties vóórdat Covid-19 uitbrak. Sindsdien zullen die ook zeker niet beter zijn geworden.’

De prestaties waarover Schram spreekt, zijn de behaalde resultaten op het gebied van servicelevels, voorraden en kosten. ‘Kijk naar de omloopsnelheid van onze voorraden, die laat maar weinig verbetering zien. En de afgelopen tweeënhalf jaar is die door alle disrupties zelfs afgenomen. We investeren honderden miljoenen euro’s in supply chain software, maar dat heeft relatief weinig opgeleverd. Dat ligt niet aan de technologie, maar aan de wijze waarop we die inzetten.’

Focus op korte termijn

Aan de digitale ambities ligt het niet, maar wel aan de plannen die we maken om die ambities te realiseren en het vermogen om die plannen uit te voeren. ‘Maar liefst 85 procent van de bedrijven wil binnen vijf jaar over een digitale supply chain beschikken. Maar de roadmaps van bedrijven kijken vaak niet meer dan drie jaar vooruit. Door alle disrupties van de afgelopen jaren zijn bedrijven alleen maar meer op de korte termijn gaan focussen.’

Schram ziet ook dat hooguit een kwart van de bedrijven in staat is om succesvol een ERP-systeem te implementeren. ‘Daar ben ik van geschrokken. We zijn blijkbaar niet zo goed in implementeren van technologie. En een andere vraag die dit cijfer oproept: hoeveel tijd en geld moeten we in dure en complexe ERP-projecten blijven steken? Misschien kunnen we ons beter focussen op inzet van nieuwe technologieën die meer impact opleveren.’

Optimalisatie versus transformatie

De boodschap van Schram is dat bedrijven zich beter moeten voorbereiden. Wat willen ze bereiken? Veel bedrijven verwarren digitale optimalisatie en digitale transformatie met elkaar. Een voorbeeld van digitale optimalisatie is Amazon Go, de winkel waarin consumenten kunnen shoppen zonder expliciet te hoeven afrekenen bij een kassa. Met slimme technologie wordt geregistreerd wat consumenten uit de schappen pakken. Dat wordt automatisch afgeschreven. ‘Dat is een mooi concept dat leidt tot een betere klantenservice en hogere productiviteit. Het levert Amazon een schat aan data op, waarop ze kunnen sturen. Maar het is geen nieuw businessmodel en dus geen digitale transformatie.’

Een voorbeeld van digitale transformatie is thuisbezorging. Bedrijven die consumenten in staat stellen om via een app boodschappen te bestellen en te laten bezorgen, introduceren een nieuwe waardepropositie waarmee ze nieuwe klanten aan zich kunnen binden. Eventueel kunnen ze dat koppelen aan een nieuw verdienmodel, bijvoorbeeld in de vorm van een abonnement. ‘Dat is wel degelijk een nieuw businessmodel, dat ook grote impact heeft op de supply chain. De vraag is wat je wilt: digitale optimalisatie of digitale transformatie?’

Weloverwogen keuzes

Een ander businessmodel vraagt ook om een andere manier van plannen. Nieuwe technologieën bieden ongekende mogelijkheden op dat vlak. Schram adviseert bedrijven weloverwogen keuzes te maken. ‘Zoals gezegd zitten veel bedrijven qua volwassenheid op niveau 1 of 2 op een schaal van 1 tot 5. Als ik met ze in gesprek ga, geven ze aan artificiële intelligentie of machine learning in te zetten om hun demand planning te verbeteren. Maar waarom? Het is een goed idee om te experimenteren met nieuwe technologieën, maar je moet wel weten waarvoor je die precies wilt inzetten.’

Nieuwe technologieën kunnen helpen de kosten te verlagen, bijvoorbeeld omdat planners minder tijd nodig hebben voor het maken van een planning. Ze kunnen ook worden ingezet om de kwaliteit van beslissingen te verbeteren of zaken te plannen die voorheen niet gepland konden worden. Schram: ‘Stel eerst vast waar je op dit moment staat qua volwassenheid en welke stappen je moet zetten om die volwassenheid te vergroten. Het is prima om te experimenteren met nieuwe technologieën, maar dan wel met de focus op die stappen.’