Vitale en gelukkige leveranciers

Mijn oog viel recent op een berichtje over Foxconn, de leverancier die in opdracht van Apple de iPhone produceert. De China Daily liet weten dat Foxconn een groot deel van haar personeel wil inruilen voor robots, omdat robots veel goedkoper zijn dan mensen en veel sneller en exacter te werk gaan. Door de hoge druk die klanten als Dell, Sony, Nokia en uiteraard Apple op het bedrijf zetten, is deze verandering noodzakelijk, aldus Foxconn.

Dit maakte mij nieuwsgierig. Wat was het echte probleem? Was dit de enige oplossing? Ik moest hieraan denken tijdens een presentatie die ik onlangs bijwoonde van professor Demerouti (TU Eindhoven). Zij houdt zich onder andere bezig met positieve psychologie. Dit is een stroming binnen de psychologie die primair gericht is op het onderzoeken van positieve ervaringen die mensen kunnen hebben, zoals geluk, hoop en liefde, maar die ook kijkt naar positieve eigenschappen, zoals vitaliteit, doorzettingsvermogen en wijsheid.

Uit onderzoek van Demerouti blijkt dat de balans tussen taakeisen van een baan (op mentaal, emotioneel en fysiek vlak) en de beschikbaarheid van hulpbronnen (bijvoorbeeld variëteit van taken, coaching, sociale steun, autonomie, training, fitness) van cruciaal belang is voor het persoonlijk welbevinden (gevoel van flow, geluk, vitaliteit) van werknemers. Uit diverse studies wordt duidelijk dat daar waar de taakeisen en hulpbronnen structureel uit de pas lopen, verslechtering van de gezondheid, uitputting en demotivatie op de loer liggen met als gevolg een vergroot risico dat de productiviteit omlaag gaat.

In diverse sectoren nemen de taakeisen de laatste jaren sterk toe. Echter, vaak zonder dat de hulpbronnen daaraan worden aangepast. Dit heeft soms hele nare gevolgen. In 2010 raakte eerdergenoemde Foxconn in opspraak omdat meerdere werknemers zelfmoord pleegden vanwege de lage lonen en de extreem hoge werkdruk. Ook overleed één werknemer aan uitputting na een dienst van 34 uur. De wereldwijde persaandacht leidde tot een ongewenste smet op het blazoen van Apple en tot twijfels over de effectiviteit van Apple’s Supplier Responsibility Program.

Dit brengt mij op de vraag of het niet eens tijd wordt om bij aanbestedingen leveranciers ook te gaan beoordelen op balans tussen taakeisen en hulpbronnen. Als je als inkoper alleen maar kijkt naar de taakeisen en deze zelfs moedwillig opschroeft, zonder daarbij de hulpbronnen aan te passen, dan loop je het risico dat leveranciers mensen gaan behandelen als robots met alle gevolgen van dien. Inkopers zouden meer aandacht kunnen besteden aan het welbevinden en de vitaliteit van werknemers bij leveranciers. Niet alleen gedreven door Corporate Social Responsibility (CSR) maar ook door puur eigenbelang, want je vergroot daarmee niet alleen de productiviteit, maar ook de creativiteit van de leveranciers.

Frank Rozemeijer is NEVI hoogleraar Purchasing & Supply Management aan Maastricht University en associate partner bij Solvint (www.solvint.com)
Reacties: frank.rozemeijer@solvint.com