Strategisch denken vereiste voor Supply Chain Professional 2013

leerstoel SCM

In de verkiezingsstrijd van de Supply Chain Professional 2013 zullen de kandidaten moeten laten zien hoe de dagelijkse activiteiten passen in het strategisch denken over hoe de supply chain bijdraagt aan de strategische doelen van het eigen bedrijf en hoe het bedrijf op zijn beurt bijdraagt aan de strategische doelen van de ketenpartners. Dat zegt juryvoorzitter Jack van der Veen, hoogleraar bij Nyenrode Business Universiteit.

Van der Veen is samen met Michel van Buren en  Jelle Vonck van BLMC initiatiefnemer van het vorig jaar opgerichte Supply Chain Excellence Leadership Platform (SCELP). Uit de startconferentie van dit nieuwe platform voor en door supply chain professionals kwamen zes thema’s voort die het ambitieniveau van de B.V. Supply Chain Nederland vertegenwoordigen.

Als juryleden van de Supply Chain Professional verkiezing zullen Van der Veen en Van Buren de thema’s, waaronder strategisch denken, toetsen bij de kandidaten. ‘Van de Supply Chain Professional 2013 wordt niet alleen verwacht dat hij of zij strategisch denkt maar ook kan aangeven wat hun visie op toekomst is; welke strategische verandering zijn nodig en hoe zijn die te realiseren’, zegt Van der Veen.

Machtstructuren

Traditioneel worden ketens gevormd en bestuurd door marktprijsvorming en het uitoefenen van macht. In deze wereld bepalen bijvoorbeeld verladers wie hun logistiek dienstverlener wordt aan de hand van een aanbesteding op laagste prijs. Als voorbeeld noemt Van der Veen Albert Heijn. Deze retailer gaat uit van een strategie waarbij het zelf de touwtjes strak in de handen wil houden en de regie voert over de gehele keten. In die zin gebruiken ze hun macht om de keten te stroomlijnen en te optimaliseren. ‘Deze vormen van coördinatie hebben zeker hun waarde maar leiden even vaak tot misstanden. Vaak voelen andere partijen zich “uitgeknepen”. Denk bijvoorbeeld aan de brief die Albert Heijn aan zijn leveranciers stuurde waardoor sommige partijen zeiden amper het hoofd boven water kunnen houden.’

Bij ketensamenwerking worden ketens bestuurd op basis van gelijkwaardigheid, wederkerigheid en toegevoegde waarde. ‘Dat is een andere insteek. Elkaar gunnen om de eigen strategische doelen te halen, gebruik maken van elkaars expertise en competentie, en een waardensysteem rond EBITO: Eerlijk, Betrouwbaar, Integer, Transparant en Open. Van de kandidaten verwachten wij dat een visie hebben op deze materie en een voorbeeld kunnen zijn voor anderen.’

Zonder win-win is er geen ketensamenwerking. Van der Veen vraagt zich af hoe slimmere incentives ervoor zorgen dat alle ketenpartijen een gezamenlijk doel nastreven. ‘Win-win vraagt een gezamenlijk gevoel voor winst, verlies en risico. Hoe zorgen de kandidaten ervoor dat er geen suboptimalisatie ontstaat en dat alle neuzen dezelfde kant op staan?’ Daarnaast zal hij kijken naar de manier waarop de kandidaten hun eigen afdeling, bedrijf en keten als geheel aansturen. ‘Is dit voor iedere ketenspeler inzichtelijk en wordt hier samen over gesproken? Hoe worden gezamenlijke verbeteringen gerealiseerd?’

Vertrouwen opbouwen

Supply chain leiderschap betekent in deze tijd volgens Van der Veen invloed uitoefenen zonder dat je hiërarchisch de leiding hebt. Ook houdt het volgens hem in dat je zelf het lichtende voorbeeld van het supply chain gedachtegoed bent (walk the talk). ‘Nieuw leiderschap vraagt om balans tussen veel verschillende dingen. Tussen visie uitdragen en luisteren, tussen de grote lijnen bewaken en mensen vrij laten, tussen ferm staan en meebuigen, et cetera. Hoe geven de kandidaten leiding en wat kunnen anderen daarvan leren?’

Naast de economische en ecologische crisis is er volgens Van der Veen ook sprake van een vertrouwenscrisis. Zonder wederzijds vertrouwen functioneren bedrijven suboptimaal en komen ketenpartners niet tot de noodzakelijke verbeteringen en innovaties. ‘Hoe bouwen de kandidaten aan vertrouwen bij alle betrokkenen?’

Voorverkiezing

Op woensdag 17 april 2013 is bij BLMC in Hoevelaken de voorverkiezing van de Supply Chain Professional 2013. De kandidaten worden dan onderworpen aan een aantal grondige assessments en dienen zich te presenteren. Daarna bepaalt de jury wie genomineerd worden voor de grote finale in Rotterdam op 12 juni 2013. Binnenkort zullen Supply Chain Magazine en BLMC, de organisatoren van de verkiezing, bekend maken welke supply chain practitioners het voorselectietraject ingaan.