Nieuwe supply chain superstars dienen zich aan

De komende vijf tot tien jaar worden bepalend voor het vakgebied supply chain management, stelt Mick Jones. ‘Dit wordt de periode waarin de echte supply chain superstars worden gevormd’, verkondigt de voormalige vice-president suppy chain van Lenovo tijdens de voorverkiezing Supply Chain Professional 2016. Eén ding is nu al duidelijk: de supply chain superstar van 2016  komt uit het rijtje Jeroen Eijsten (Compass Group), Nico Kuipers (Fabory) en Berend Meijerink (FrieslandCampina). Zij gaan door naar de finale op 16 juni.

 Door Marcel te Lindert

Mick Jones zet alle supply chain professionals in het Awarehouse van tapijtproducent Interface – ook de deelnemers aan de verkiezing – meteen weer met beide voeten op de grond. Hij zal niet één van die toekomstige supply chain superstars zijn en ook alle andere aanwezigen niet. ‘De superstars zullen voortkomen uit de generatie na ons. Het is onze rol om het pad voor hen te effenen’, stelt Jones.

Dat de komende vijf tot tien jaar bepalend worden voor het vakgebied, heeft alles te maken met de op handen zijnde disrupties op technologisch, financieel en sociaal-cultureel gebied. Die disrupties zorgen voor een tsunami aan veranderingen die in razend tempo op ons afkomen. Een zwemdiploma is niet voldoende om ze het hoofd te bieden, stelt Jones. ‘We kunnen niet volstaan met zwemmen om te voorkomen dat we kopje onder gaan, maar moeten surfen op de toppen van de golven.’
Amazon bullwhip0290

Jones noemt in totaal tien disrupties. Supply chains worden complexer door globalisering, kortere productlevenscycli, grotere assortimenten en toenemende volatiliteit. De wereldorde verandert omdat de middenklasse in landen als China en India snel groeit, omdat de economische macht zich meer en meer concentreert in grote steden en omdat de productie weer richting de markt verschuift. Consumenten grijpen de macht, wat Jones verleidt tot de introductie van de term ‘Amazon bullwhip effect’: ‘Amazon introduceert overal in sneltreinvaart de optie om producten binnen twee uur na bestelling te ontvangen. Dat klinkt simpel, maar zorgt stroomopwaarts in de keten voor extra complexiteit en extra kosten. Dat is wat ik het opslingereffect noem.’

Jones voorziet dat het door alle veranderingen steeds lastiger wordt om vraag en aanbod in de keten goed op elkaar af te stemmen. Dat leidt ertoe dat de demand en supply planning steeds verder uit de pas zullen lopen. ‘Ik zie steeds meer bedrijven die accepteren dat ze geen goede forecast kunnen genereren en als alternatieve strategie extra flexibiliteit in hun supply chain inbouwen.’
Predictive logistics

In het rijtje technologische disrupties prijken bovenaan het toenemend belang van data en analysetechnieken, van cloudsystemen met de bijbehorende rekenkracht en van Uber-achtige platformen voor samenwerking. Robots, drones, 3D-printing en het ‘internet of things’ veranderen de wijze waarop productie en logistiek zijn ingericht. ‘Denk aan predictive logistics, iets wat Amazon in feite al in de praktijk brengt. Amazon voorspelt wat je gaat kopen en legt dat alvast neer in de regio om snel te kunnen leveren. Koop je dat product niet? Dan biedt Amazon het je alsnog met korting aan’, vertelt Jones.

Een andere trend is de ontvlechting van ketens. Gespecialiseerde dienstverleners zullen steeds meer delen van ketens overnemen, wat leidt tot extra waarde in de keten. ‘Logistiek dienstverleners zullen hun huidige diensten heel snel commodities zien worden, waardoor marges nog verder onder druk komen te staan. Ook door Uber-achtige concepten zullen ze verdienmodellen zien veranderen. Ze zullen meer moeten samenwerken en er zullen control towers ontstaan’, stelt Jones.

Lacune aan talent

Hoe moeten de supply chain superstars op al die veranderingen reageren? Allereerst door wendbare en flexibele supply chains te creëren. Dat vereist allereerst dat ze hun supply chains – of beter gezegd netwerken – van begin tot eind volledig onder controle hebben. De vereiste flexibiliteit vraagt bovendien om een andere inrichting van productieprocessen met concepten als 3D-printing, uitbesteding, postponement.

Daarnaast zullen de superstars moeten samenwerken, betoogt Jones. ‘Het wordt in de toekomst steeds moeilijker om waarde te creëren. Samenwerking is daarvoor nodig, zowel binnen als tussen organisties. Daarnaast zullen ze meer aandacht moeten besteden aan talent management. Als de babyboomers met pensioen gaan, dreigt een lacune aan supply chain talent te ontstaan. Ik betwijfel of de universiteiten de mogelijkheden hebben om de mensen op te leiden die we nodig hebben. Wat zorgen baart, is dat slechts 18 procent van de bedrijven een strategie op het gebied van talent management heeft.’

Stug volhouden

Superstars of niet, de deelnemers aan de voorverkiezing Supply Chain Professional 2016 hebben allemaal geworsteld met de veranderingen die hun organisatie doormaakt. Jeroen Eijsten van Compass Group zag een cateringmarkt die in rap tempo verandert met supply chains die achterhaald zijn. Hij is erin geslaagd een antwoord te formuleren in de vorm van een nieuw hybride model dat inmiddels wereldwijd binnen Compass als voorbeeld dient. Zijn les? ‘Kijk eens met een andere bril naar het probleem, ontwikkel een strategie en blijf stug volhouden. Je moet bovendien niet te veel tegelijkertijd willen. De kunst is groot denken, maar klein beginnen. Dan staan mensen echt wel open voor veranderingen.’

Nico Kuipers ontdekte bij groothandel Fabory één supply chain waarmee de specialist in bevestigingsmaterialen al zijn klanten probeerde te bedienen, van de zzp’er op de hoek tot grote fabrikanten. ‘Die willen geen dozen, maar kits waarin verschillende onderdelen samen worden verpakt. Dan begint onze distributieketen opeens veel meer op een productieketen te lijken’, verklaart Kuipers. Hij heeft gekozen voor een meer gedifferentieerde supply chain strategie. ‘Eigenlijk praten we niet meer over supply chains, maar over iets veel breders. Wij zijn nu voor elk kanaal een nieuwe waardepropositie aan het schrijven. Sales is daarmee bezig en vraagt ons om input.’
Optimale verwaarding

Bij FrieslandCampina zit de supply chain zo mogelijk nog complexer in elkaar. De zuivelproducent ontvangt één grondstof waaruit een groot aantal producten en bijproducten worden gemaakt. De uitdaging is om elke dag de optimale verwaarding van alle producten te realiseren en het financiële resultaat van de zuivelcoöperatie te verbeteren. Pikant detail is dat het aanbod van melk door de afschaffing van de melkquota aanzienlijk is toegenomen. ‘FrieslandCampina beschikt over tien S&OP-hubs, maar daar overheen hebben we een bedrijfsbreed S&OP-proces gelegd. Daarmee hebben we in 2015 12,7 miljoen euro verdiend. Het doel voor dit jaar ligt op 20 miljoen, en dat gaan we zeker halen.’

Welk van deze drie kandidaten met de titel Supply Chain Professional 2016 aan de haal gaat, wordt duidelijk tijdens de grote finale op donderdag 16 juni in de Rotterdamse haven. Behalve de jury krijgt ook het publiek dan de kans om de drie kandidaten uit te vragen over de veranderingen die zij zien en de wijze waarop ze daarop inspelen. Behalve de jury heeft ook het publiek dan een belangrijke stem in de keuze van de nieuwe supply chain superstar.

Bekijk hier de presentatie van Mick Jones >>