FrieslandCampina vergroot winst met tien S&OP-hubs

FrieslandCampina staat dit jaar voor een grote uitdaging. Als de Europese Unie op 1 april de melkquota afschaft, zal het aanbod van melk naar verwachting flink stijgen. Al die melk moet wel worden verwerkt. ‘We hebben sinds 2009 2,5 miljard euro geïnvesteerd in uitbreiding van onze faciliteiten. De afschaffing van de melkquota is een uitdaging, maar we hebben ons goed voorbereid.’ Dat stelt Erik Petter, operations director van FrieslandCampina Kievit tijdens Advancing S&OP to Integrated Business Planning, een meerdaags congres in Amsterdam.

De uitdaging geeft aan wat FrieslandCampina onderscheidt van de meeste andere bedrijven. De zuivelonderneming moet niet alleen winst maken, maar ook al het melk van de bij de gelijknamige coöperatie aangesloten boeren valoriseren. Daarvoor bestaan verschillende mogelijkheden, van de productie van kaas en dagverse zuivel tot voedingsingrediënten voor onder meer soepen, sauzen en vleeswaren. Sales & Operations Planning (S&OP) vormt het proces om de vraag uit de markt op het aanbod van melk af te stemmen. Wat dit proces bij FrieslandCampina extra complex maakt, is dat alle eindproducten aan elkaar zijn gerelateerd. ‘Een belangrijk hoogwaardig ingrediënt voor onder meer kindervoeding is afkomstig uit de kaasproductie. Als er meer vraag is naar het een en minder vraag is naar het ander stelt ons dat voor een complex vraagstuk, want het aanhouden van grote voorraden kaas is om meerdere redenen onwenselijk, zoals de kosten voor de opslag’, geeft Petter als voorbeeld van de complexe planningsvraagstukken waarmee binnen zijn bedrijf wordt geworsteld.

Trots op producten

Koe melkenFrieslandCampina Kievit is het bedrijfsonderdeel dat ingrediënten voor soepen, sauzen, koffiecreamers en kindervoeding maakt. Dat gebeurt op acht productievestigingen, waarvan er twee zijn uitbesteed en één een joint-venture in oprichting met een Chinees bedrijf. Elke vestiging had in het verleden zijn eigen werkwijze, van gemeenschappelijke processen was geen sprake. ‘FrieslandCampina Kievit is voor een groot deel ontstaan door overnames. Het resultaat is verzameling van vestigingen in onder meer Egypte, Filipijnen en Duitsland. Daar werken mensen die trots zijn op hun producten, niet op hun processen. Ze voelen zich in eerste instantie dus niet gebonden aan een tool als S&OP. Wil je ze in beweging brengen dan moet je dat dus doen via de producten waar ze een emotionele binding mee hebben en de toepassingen ervan’, stelt Petter.

In totaal beschikt FrieslandCampina over maar liefst 35 business units, wat de uitvoering van S&OP nog complexer maakt. Daarom is de organisatiestructuur aangepast, met als gevolg dat het bedrijf nu tien S&OP-hubs telt. Dat betekent bijvoorbeeld dat nu één S&OP-team verantwoordelijk is voor de planning, productie en distributie van alle geëvaporeerde melk voor alle vestigingen. ’Of die organisatieverandering veel weerstand heeft opgeroepen? Dat valt mee. Iedereen snapt wel dat een organisatiestructuur met 35 business units niet bepaald optimaal is’, aldus Petter.

De organisatieverandering is onderdeel van een groot verbeterprogramma met de naam 3S, dat staat voor Scope, Scale en Speed. ‘Bepalend voor succes is dat dit programma door de CEO is geïnitieerd en dus wordt gedragen door de top van FrieslandCampina. Een belangrijk leermoment is dat voor de overstap van een hiërarchische naar een team based-organisatie een andere leiderschapsstijl is vereist. Niet iedereen is geschikt om leiding te geven in een dergelijke omgeving’, zegt Petter. Hij beschouwt het programma als geslaagd. ‘S&OP heeft geleid tot een flinke bijdrage aan het resultaat. Omdat we nu sneller op ontwikkelingen kunnen reageren, zijn we bovendien minder tijd kwijt aan brandjes blussen.’