Flower power

Het is al weer vier decennia geleden dat de flower power actief werd beleefd. Door een steeds grotere beweging van mensen die een verandering wilden teweegbrengen in de wereld. Zij protesteerden vooral tegen oorlog, honger en armoede op de wereld. De beweging heeft in ieder geval bewustwording bewerkstelligd. Maar als je naar de harde meetpunten voor deze verandering kijkt, zijn we niet veel verder. Volgens mij hebben we nog steeds oorlog, honger en armoede. De mensen achter flower power hadden misschien wel een goed idee om te veranderen, maar ze werden afgeleid door bijzaken als drugs, lastig zittende kleding en lange haren, vermoed ik.

Verandering is niet eenvoudig, in de maatschappij al helemaal niet. Maar zelfs binnen bedrijven blijken transformaties keer op keer niet een sinecure. Er zijn vele sleutelfactoren aan te wijzen voor succes, maar een in het oog springende is toch wel het hebben van een holistisch perspectief. Niet slechts een facet aanpakken, maar beseffen dat transformeren het bespelen is van communicerende vaten en alle relevante facetten tegelijk aanpakken.

Nu was tot een decennium geleden een transformatie van een bedrijf nog een soort van vrije keuze. Je liep achter op de concurrentie of de markt an sich was dermate verzadigd dat je nieuwe producten, markten en combinaties daarvan moest opzoeken. En door middel van een klassiek veranderingsproces werd dit ingezet.

De wereld is anders nu. Je hoeft je geen zorgen meer te maken over verandering. Het is er. Bij de klantvraag, aan de leverancierszijde. Je hoeft maar even met de ogen te knipperen en de situatie is niet meer zoals het was. En de meeste bedrijven en sectoren zijn ingericht op een relatief stabiele omgeving. Een transformatieproces is geen keuze meer voor vele bedrijven, maar een overlevingsstrategie om met de verandering buiten te kunnen omgaan.

En dan komt gelijk de belangrijkste sleutelfactor van een transformatie naar voren: het ontwikkelen van de juiste visie op het omgaan met de nieuwe wereld. Onlangs las ik in het FD dat vele gerespecteerde bedrijven niet nadenken over hun acties bij een eventuele val of splitsing van de euro. Dat lijkt me in ieder geval niet de juiste visie.

Misschien waren de hippies dan gehinderd door hun uitvoering, maar ze kunnen niet makkelijk beticht worden van een verkeerde visie.

Jaap Willem Bijsterbosch is Partner bij PwC