Kostenbewustzijn scoort nog laag

De toepassing van gerichte kostentargets om supply chain processen te productkosten te evalueren scoort zeer laag in Nederland. Dat is van de opvallende resultaten uit het tweede deel van de Nationale Supply Chain Monitor, uitgevoerd door adviesbureau BLMC. ‘Bedrijven zijn nog onvoldoende bekend met het fenomeen Should Costing’, concludeert onderzoeker Jelle Vonck van BLMC. Zelf afkomstig uit de wereld van het Amerikaanse industriële conglomeraat General Electric gelooft absoluut in het gebruik van benchmarking voor het verbeteren van productiviteit en levertijden.

Een positieve uitschieter in het onderzoek is het gebruik van internationaal georiënteerde inkoopteams onder respondenten.  Opvallend genoeg voor Nederland zetten bedrijven voor het proactief managen van de huidige en toekomstige inkoop van basisproducten en grondstoffen echter nog nauwelijks internationaal georiënteerde teams in. ‘Internationale inkoop vindt voornamelijk ad hoc plaats’, stelt Vonck vast. ‘Dit herken ik wel uit onze praktijk van werving en selectie. Een multinational in de retail wilde een bestaand product upgraden, maar bleef zitten met grote aantallen van de eerste versie omdat er geen overleg was geweest met operations over de uitfasering.’

Volgens Vonck hebben veel inkoopafdelingen een redelijk vast netwerk. ‘Tendering vinden inkopers al snel eng’, aldus Vonck. ‘Zelfs multinationals worstelen heel erg met aantrekken van mensen met het juiste inkoopnetwerk. De matrix van Kraljic is lang niet altijd bekend bij kandidaten; velen hebben dan ook geen visie op strategische inkoop. Nog steeds ligt de nadruk op stevig onderhandelen. Te weinig over strategische inkoop is terug te vinden in de opleiding van de inkoopvereniging NEVI.’

‘S&OP gaat best ver’
Uit het onderzoek blijkt dat zeer veel bedrijven in Nederland gebruik maken van een geformaliseerde aanpak of methodiek voor het plannen van de continuïteit van de organisatie. ‘Ik verwacht wel dat respondenten hiermee op Sales & Operations Planning doelen’, veronderstelt Vonck. ‘Maar echte S&OP gaat best ver. In de realiteit sijpelt deze procesaanpak moeizaam door naar beneden. Ik zie nog veel overleg binnen de bedrijfssilo’s en nog weinig daartussen.’

De samenstelling van de deelnemers aan dit onderzoek is in de ogen van Vonck goed en representatief voor het niveau waarop supply chain management binnen het Nederlandse bedrijfsleven speelt. Aan het tweede deel van dit onderzoek hebben in totaal 102 respondenten meegedaan, net iets meer dan het eerste deel. Vijftien procent van de respondenten bestond uit directeuren; hoger en middelmanagement vertegenwoordigen respectievelijk 35 en 30 procent. ‘Bedenk wel dat supply chain management veelal wordt uitgevoerd door het middelmanagement in bedrijven’, verduidelijkt Vonck.

Uit het eerste deel van de Nationale Supply Chain Monitor 2011 is gebleken dat de BV Nederland nog een aanzienlijke stap te nemen heeft, wil het komen tot de optimale oriëntatie in het licht van supply chain integratie. Op dit gebied was de score gemiddeld 1,52 op een schaal tussen 0 en maximaal 3 voor de kwalificatie ‘toepassing op een gestructureerde wijze’. De overall score in het recente tweede onderzoeksdeel over supply chain design was met 1,58 net iets hoger.

Terugkerend onderzoek
Voor initiatiefnemer BLMC is het hoofddoel van dit onderzoek de algemene status van supply chain management in Nederland bepalen. Daarnaast moet het de vraag beantwoorden wat de invloed van de mensfactor is in toepassing hiervan en de bestaande barrières. Het derde en laatste van onderzoeksdeel, over strategische samenwerking binnen en tussen supply chains, gaat in maart 2012 van start.

Als basis voor de Nationale Supply Chain Monitor heeft BLMC gekozen voor een wetenschappelijk onderzoek dat Amerikaanse Universiteiten in Seattle en Provo in Utah hebben uitgevoerd in 2002 en 2007. In 2012 vindt een update van dit onderzoek plaats in de VS. Dan is een goede vergelijking te maken met de resultaten in Nederland.