China focus op de interne supply chain

Op 14 maart kreeg het twaalfde vijfjarenplan voor China goedkeuring van het Nationale Volkscongres in Beijing. Wat mij persoonlijk het meest opvalt is de koerswijziging van exporterend productieland (werkplaats van de wereld) naar een relatief welvarende maatschappij.

De groei van het BNP is van 11 procent naar beneden bijgesteld tot 7 procent. De afgelopen vijf jaren werd het BNP vooral gevoed door export en grote infrastructurele projecten. Ook is het inkomensverschil tussen rijk en arm alleen maar groter geworden.

Het is dus de vraag in hoeverre dit ook echt gaat gebeuren of dat de economie ook de komende vijf jaren niet gewoon op export en voornoemde projecten zal leunen. Het voornemen is in ieder geval goed, de tijd zal leren of het daadwerkelijk wordt uitgevoerd.

Een ´relatief welvarende maatschappij´ vereist namelijk dat het besteedbare inkomen van de gemiddelde chinees omhoog gaat. Aan de ene kant zal dit zijn om de toenemende inflatie op te vangen maar aan de andere kant ook om de interne consumptie te stimuleren. Om meer te consumeren zal je stomweg meer besteedbaar inkomen moeten hebben, wat kan worden bewerkstelligd door te sleutelen aan de inkomsten- en/of de uitgavekant.

De inflatie is echter een toenemend probleem wat het consumeren onder druk zet. In de tijd dat ik in Shenzhen (China) woonde, puilden de treinen naar Hong Kong ieder weekend uit van de Chinezen die over de grens hun boodschappen gingen doen. Vanuit een kwaliteitsoogpunt was babypoedermelk een populair product maar ook de gewone huishoudelijke boodschappen als bakolie, toiletpapier en dergelijke werden volop in het belastingvrije Hong Kong aangeschaft. De prijs van fruit en groente heb ik in een jaar tijd spectaculair zien toenemen (65 procent).

Naast het opvangen van de inflatie zal het besteedbare inkomen omhoog moeten om de binnenlandse consumptie te stimuleren en zodoende als land minder afhankelijk te worden van de export naar het buitenland. Tevens zal de verhoging noodzakelijk zijn om de toenemende sociale onrusten het hoofd te bieden.

Het moge duidelijk zijn dat een verhoging van het salarisniveau van de arbeiders een potentiële invloed heeft op de supply chain beslissingen van bedrijven die nu in de geëigende steden in China produceren. Er zijn nu al bewegingen zichtbaar voor wat betreft de locatie van productiefaciliteiten. We hebben Foxconn plannen zien aankondigen voor verhuizingen naar het noorden en in het zuiden zien we dat het salarisniveau van een productiemedewerker in Vietnam op ongeveer één zesde ligt van het Chinese niveau.

Een ander aspect dat invloed zal hebben op de supply chain zoals we die nu kennen is de focus op de milieubescherming. Waar in het verleden, hand in hand met de corruptie, niet zo moeilijk werd gedaan over de milieu impact van sommige beslissingen, is er nu een focus op het verminderen van die impact.
De leiders in Beijing hebben harde doelstellingen geformuleerd (waaronder 16 procent vermindering energie-intensiviteit) en daar zal ook naar gehandeld gaan worden. Een verbetering van de leefkwaliteit (lucht, water en grond) in China is dan ook hard nodig en als managers van de supply chains zullen we met onze onderaannemers hierin de medeverantwoordelijkheid moeten nemen.

Ook is er (weer) een sterke focus op de administratieve reformatie, oftewel de corruptie. Gelet op de huidige situatie, waar corruptie in alle geledingen voorkomt en onlosmakelijk is verbonden met dingen voor elkaar krijgen, zal dit wel een hele klus worden. Gecombineerd met de ambtelijke procedures, stempels, vergunning en dergelijke is hier nog een lange weg te gaan. Maar zoals gezegd de intentie is er, het afwachten is op de uitvoering.

Oskar Verkamman is Managing Partner van Inspired-Search